fbpx

Month: December 2025

Хүмүүс ChatGPT-г яг юунд ашиглаж байна вэ?

Өглөө бүр нэг л мэдэхэд “энэ имэйлийг арай цэгцтэй болгочих”, “энэ сэдвийг 5 минутын дотор ойлгуулчих”, “энэ код яагаад алдаа өгөөд байна?” гэж ChatGPT рүү бичээд сууж байдаг хүмүүс улам олширсоор. Зарим нь түүнийг хайлт хийх хэрэгсэл шиг ашиглана. Зарим нь ажлаа хийлгэдэг туслах болгож харна. Харин өөр хэсэг нь санаа, мэдрэмжээ илэрхийлэх хамтрагч шиг […]

Пост-квант криптограф

PQClean нь пост-квант криптографийн (Post-Quantum Cryptography, PQC) алгоритмуудын цэвэр, аюулгүй, лавлагаа хэрэгжилтүүдийг (clean reference implementations) агуулсан нээлттэй эхийн төсөл юм. Энэхүү төсөл нь ирээдүйд квант компьютер хөгжсөн үед ч мэдээллийн аюулгүй байдлыг хадгалах зорилготой криптографийн шийдлүүдийг судлах, турших, хэрэгжүүлэхэд чиглэдэг. Яагаад пост-квант криптограф хэрэгтэй вэ? Одоогийн өргөн хэрэглэгддэг RSA, ECC зэрэг нийтийн түлхүүрт криптографийн алгоритмууд […]

AdBlocker-ийн шаардлага: Өнөөгийн интернет орчинд зайлшгүй хэрэгсэл

Олон хүн AdBlocker буюу зар сурталчилгаа хаагчийг зөвхөн вэб хуудсыг цэвэрхэн харагдуулахад ашигладаг гэж боддог. Гэвч энэ нь буруу ойлголт юм. 2025 оны байдлаар интернет дэх зар сурталчилгааны орчин улам бүр түрэмгий, хэрэглэгчдийн хэрэглээг муутгаад зогсохгүй. Нууцлал, аюулгүй байдалд ноцтой эрсдэл учруулж байна. AdBlocker-гүйгээр интернет ашиглах нь бараг боломжгүй болсон гэж хэлж болхоор. AdBlocker-ийн үндсэн […]

Өгөгдлийн сан таны SQL асуулгыг хэрхэн гүйцэтгэдэг вэ?

Программистууд бид өдөр бүр SELECT, INSERT, UPDATE, DELETE гэх мэт SQL query бичдэг. Гэхдээ энэ нь өгөгдлийн санд очоод яг юу болдог вэ? гэсэн асуултыг төдийлөн гүнзгий боддоггүй. 1. SQL асуулга өгөгдлийн санд хүрэх нь Таны бичсэн SQL асуулга дараах байдлаар өгөгдлийн санд хүрдэг: Энэ үед асуулга нь энгийн текст хэлбэртэй байна. 2. SQL Parser […]

Өгөгдлийн ертөнцийн “Галзуу хурд”: DGX болон Spark-ийн хослол яагаад ийм “cool” вэ?

Өгөгдлийн инженерүүд болон Data Scientist-уудын хамгийн том “толгойны өвчин” юу вэ? Мэдээж хүлээлт. Та хэдэн терабайт өгөгдөл боловсруулах гээд query гүйлгэчихээд, кофе ууж, цайны цаг дуусгаад, магадгүй бүтэн өдөр хүлээдэг үе бидэнд байсан. “Энэ загвар сургаж дуусахыг хүлээвэл тэтгэвэрт гарах нь ээ” гэж хошигнодог нь ч оргүй биш. Гэтэл энэ бүхнийг орвонгоор нь өөрчлөх нэгэн […]