Neural Network гэж юу вэ?
Сүүлийн хэдэн арван жилийн хугацаанд хиймэл оюун ухааны (AI) хөгжлийн хамгийн том ололтуудын нэг бол нейрон сүлжээ буюу (Neural Network) юм. Энэ технологи нь хүний тархины мэдээлэл боловсруулалтын зарчимд суурилж бүтээгдсэн бөгөөд машин сургалт (Machine Learning) болон гүн сургалт (Deep Learning)-ын үндэс суурь болдог. Өнөөдөр нейрон сүлжээг зураг таних, дуу хоолой ойлгох, хэлний боловсруулалт, эмнэлгийн оношлогоо, […]
Deepseek: Ирээдүй үүлэн дотор биш усан доор байх болно.
Хэдэн жил бид үүлэнд итгэж ирсэн. Чимээтэй серверүүд, гялалзсан гэрэлтэй өгөгдлийн төвүүд, хэзээ ч унаж мэдэх халуун хайрцгууд. Гэхдээ эдгээр нь интернетийн тархи болж, Netflix-ийн асар их урсгал, ChatGPT-ийн олон тэрбум хариултуудийг зохицуулсаар ирсэн билээ. Гэвч тогтсон энэ загвар хятадуудад таалагдсангүй. Мэргэжилтнүүд хөргөлтийн шинэ систем бүтээхэд анхаарлаа төвлөрүүлж байх үед хэдхэн сарын өмнө тэсрэлт хийн […]
Симметрик шифрлэлтийн аргууд: Нэг үсгийн орлуулган шифр (Monoalphabetic Substitution cipher)
Криптографид өгөгдлийн аюулгүй байдлыг хангах зорилгоор төрөл бүрийн нууцлалын арга технологи хэрэглэгддэг. Классик нууцлалын технологийг ерөнхийдөө хоёр бүлэгт ангилаж болно: 1. Орлуулагч(Substitution) Шифрийн Аргууд 2. Элементар шилжүүлэлтийн(Transposition) Шифрийн Аргууд 3. Урсгал(Stream) Шифрийн Аргууд 4. Блок(Block) Шифрийн Аргууд Өнөөдрийн дугаараар хамгийн эхнийх буюу Нэг үсгийн орлуулгын шифр тайлбарлах болно. Гэж юу вэ? Мэдээллийг шифрлэхдээ 1 үсгийг […]
Өгөгдөл бидний тухай биднээс илүүг мэддэг үү?
Өдөр тутмын амьдралдаа бид мэдэлгүйгээр олон төрлийн өгөгдөл үүсгэж, дамжуулж байдаг. Гар утсаа ашиглах, сошиал сүлжээнд нэвтрэх, ямар нэг зүйл хайх зэрэг үйлдэл бүр бидний тухай мэдээллийг цуглуулж, боловсруулж байдаг. Эдгээр өгөгдөл дээр тулгуурлан системүүд бидний сонирхол, зуршлыг тодорхойлох төдийгүй зарим тохиолдолд биднээс илүү сайн “таних” боломжтой болжээ. Тэгвэл өгөгдөл үнэхээр бидний тухай биднээс илүү […]
Ухаалаг Агент гэж юу вэ?
Өмнөх нийтлэл болох “Автомашин тархитай юу?” сэдвээр бид ECU-ийн тухай мэдэж авсан. ECU-ийн архитектур болон ажиллах зарчим нь “Ухаалаг Агент” (Intelligent Agent) хэмээх ойлголттой салшгүй холбоотой. Тиймээс энэ нийтлэлээр ухаалаг агент гэж юу болох, хэрхэн ажилладаг талаар танилцъя. Ухаалаг агент нь хиймэл оюун ухааны (AI) технологид суурилсан систем бөгөөд тодорхой зорилгод хүрэхийн тулд орчноос мэдээлэл […]
