Симметрик шифрлэлтийн аргууд: Хилл Шифр(Hill Cipher)
1. Орлуулагч (Substitution) Шифрийн Аргууд Өнөөдрийн дугаараар Хилл Шифртэй танилцацгаая. Орлуулалтын шифрийн төрөлд Полиграфик шифр-н арга гэж байдаг. Энэ нь бидний цуврал нийтлэлд “Хилл шифр” нэртэйгээр бичигдсэн байгаа. Учир нь энэ төрлийн шифрлэлтийн анхдагч нь 1929 онд Лестер Сандерс Хилл гэх эрхмийн бүтээсэн шифрлэлт юм. Энэ дугаараас эхлээд сэдвүүд маань илүү төвөгтэй, математик ойлголт шаардлагатай […]
Client-Server загвар гэж юу вэ?
Бид өдөр тутамдаа ухаалаг төхөөрөмжүүдээрээ дамжуулан интернет ашиглаж, мэдээлэл хайж, аппликейшнүүдийг хэрэглэдэг. Энэ бүх үйлдэл Client–Server загвар дээр суурилдаг. Хэрэглэгчийн төхөөрөмж (Client) нь серверт хүсэлт илгээж, сервер нь хариу өгдөг. Энэ загвар нь интернэт, аппликейшн, цахим үйлчилгээний үндэс суурь болдог. Амьдрал дээрх энгийн жишээ Та нарийн боовны газар орж, “нэг шоколадтай бялуу өгөөч” гэж хэллээ […]
Wi-Fi сүлжээг хэрхэн хамгаалах вэ?
Энэ удаагийн нийтлэлээр wifi сүлжээ ашиглаж байгаа тохиолдолд өөрийн мэдээллээ хэрхэн хамгаалах талаар та хэддээ хуваалцах болно. Эхлээд wifi сүлжээ гэж юу болох талаар товчхон мэдээлэл хүргэе. Wifi сүлжээ гэж юу вэ? Wi-Fi гэдэг нь “Wireless Fidelity” гэх утгатай үгний товчлол бөгөөд төхөөрөмжүүдийг (гар утас, компьютер, таблет гэх мэт) утасгүйгээр интернэтэд холбох технологи юм. Энэ […]
TPU гэж юу вэ?
TPU (Tensor Processing Unit) гэдэг нь Google компаниас тусгайлан машин сургалтын даалгавруудыг хурдасгах зорилгоор бүтээсэн ASIC (Application specific integrated circuit) юм. Анх 2015 онд танилцуулагдсан бөгөөд гүн сургалтын ажлуудад CPU болон GPU – аас илүү өндөр гүйцэтгэл, бага энерги хэрэглээ, хямд өртөг бүхий шийдэл юм Яагаад TPU хэрэгтэй болсон бэ? Хэвийн CPU, GPU нь олон […]
Усаар явдаг машин бодит болсон уу? Түлшний шинэ эрин үе
Та усаар ажилладаг машиныг хий хоосон зүйл гэж бодож байсан уу? Тэгвэл бодлоо өөрчлөх цаг иржээ. Өнөөдрийн технологи устөрөгчийг усаас гарган авч, тухайн устөрөгч автомашиныг тэжээх цахилгаан болгож хувиргаж байна. Хамгийн гайхалтай нь машины хаягдал нь утаа биш, зүгээр л усны уур! Устөрөгчийн түлшний элемент гэж юу вэ? Устөрөгчийн түлшний элемент нь химийн урвалыг ашиглан […]
